Ủy ban châu Âu thông qua luật bản quyền mới có thể hủy hoại internet

Ủy ban ở châu Âu vừa thông qua 2 luật bản quyền mới có thể hủy hoại trải nghiệm internet. Hai điều luật có tên Article 11 và Article 13 (Điều 11 và Điều 13) đưa ra những quy định mới có thể thay đổi cách hoạt động của các trang web khiến luồng thông tin tự do có thể bị hạn chế.

uy-ban-chau-au-thong-qua-luat-ban-quyen-moi-co-the-huy-hoai-internet-anh-1

Điều 13 đã bị các chuyên gia trong lĩnh vực internet phản đối. Họ cho rằng điều  luật này sẽ đẩy các công ty liên quan đến internet phải “bài trừ memes”. Memes là các ảnh chế về những sự kiện hay nhân vật nổi bật, nhằm bày tỏ quan điểm của tác giả. Các memes trong thời đại hiện nay đã trở thành một nét văn hóa đặc sắc, có độ lan truyền mạnh trên internet và là nguồn lợi không nhỏ của những đế chế giải trí, như 9GAG chẳng hạn.

Đạo luật bản quyền yêu cầu các trang web phải kiểm tra thông tin và so sánh hình ảnh hoặc các nội dung được công bố với kho dữ liệu bản quyền, loại bỏ những nội dung bị báo cáo là vi phạm.

Điều này đồng nghĩa với việc các trang web sử dụng memes với nguồn ảnh thường lấy từ phim hoặc chương trình truyền hình sẽ bị xóa sổ. Đồng thời, các chuyên gia cũng cho biết, hệ thống sàng lọc tự động các nội dung bản quyền cũng có thể sẽ đưa ra những quyết định sai lầm. Họ đưa ra hàng loạt các bằng chứng về video “vô tội” nhưng đã bị báo cáo vi phạm, theo tờ Independent.

uy-ban-chau-au-thong-qua-luat-ban-quyen-moi-co-the-huy-hoai-internet-anh-2

Mặt khác, những trang web nhỏ hơn lại không có đủ công nghệ phục vụ cho việc quét nội dung, kiểm tra bản quyền và có thể đối diện với nguy cơ phải đóng cửa. Một số công ty đã từng phải đóng cửa vì những quy định của GDPR – General Data Protection Regulation về bảo vệ dữ liệu, có hiệu lực từ 25/5/2018.

Mặc dù chưa ra mắt, luật bản quyền đã bị phản đối rất nhiều bởi các chuyên gia internet, phần lớn trong số này là những ông chủ của các dịch vụ đình đám. Hơn 70 chữ ký của các chuyên gia internet trong một lá thư phản đối điều luật, trong đó có Jimmy Wales – nhà đồng sáng lập Wikipedia, Tim Berners Lee – nhà sáng tạo website, hay nhà tiên phong internet Vint Cerf.

uy-ban-chau-au-thong-qua-luat-ban-quyen-moi-co-the-huy-hoai-internet-anh-3

“Bằng cách yêu cầu nền tảng internet tự động lọc tất cả các nội dung mà người dùng tải lên, Điều 13 thực hiện một bước chuyển đổi chưa từng có đối với internet, từ một nền tảng chia sẻ và mở cửa trở thành một công cụ giám sát và kiểm soát người dùng”,  tờ Independent trích dẫn lá thư phản đối của các chuyên gia.

Các tác giả cho biết, luật bản quyền là một phần quan trọng nhằm khuyến khích họ tiếp tục sáng tạo và được bảo vệ khi công bố tác phẩm ra công chúng. Thế nhưng, điều luật của Ủy ban Châu Âu lại không được thiết lập để đảm bảo bản quyền đúng cách, các tác giả lập luận.

“Chúng tôi ủng hộ việc các điều luật bảo vệ bản quyền, giúp người sáng tạo được nhận thù lao xứng đáng. Tuy nhiên, Điều 13 yêu cầu các nền tảng dùng cơ sở hạ tầng “nhúng tay” sâu vào mạng lưới của người dùng để kiểm soát và theo dõi họ”, lá thư viết.

Luật bản quyền bao gồm các trường hợp ngoại lệ khi cho sử dụng một số tài liệu, hình ảnh chế. Tuy nhiên, trong từng quốc gia của khối EU lại có những quy định riêng về điều này khiến các hệ thống không thể tự động phát hiện ra mọi hình ảnh vi phạm luật bản quyền. Hậu quả là, rất nhiều memes dù không thể xác định được có vi phạm bản quyền hay không vẫn bị hệ thống gỡ bỏ với lý do “thà giết nhầm còn hơn bỏ sót”.

Trong khi đó, Điều 11 yêu cầu các công ty internet phải xin phép nhà xuất bản để sử dụng một đoạn trích trong các tác phẩm của họ. Các website như Google hay Twitter thường cho xuất hiện một đoạn văn bản nhỏ trên nền tảng của họ trước khi người dùng thực sự click vào đường link. Trong quy định mới của Điều 11, các công ty internet này phải được sự đồng ý hay phải trả tiền cho người viết, nhà xuất bản… mới được quyền trích dẫn đoạn văn bản đó.

Một bức thư khác, với chữ ký của 169 học giả, cho rằng Điều 11 có thể “cản trở dòng thông tin tự do”.

“Trách nhiệm của nhà cầm quyền là bảo vệ công dân khỏi những điều luật vô lý và bất công, vì thếnhững điều luật này phải bị từ chối. Một chế độ bản quyền được tạo ra bởi robot sẽ hủy hoại nhiều hình ảnh, văn bản, Memes, video kể cả khi chúng không vi phạm bản quyền nào”,  Jim Killock – giám đốc điều hành Open Rights Group cho biết.

Mặc dù các điều luật mới đã được thông qua bởi Ủy ban JURI nhưng sẽ không có hiệu lực cho đến khi Nghị viện châu Âu chấp thuận. Các nhà vận động xã hội đang ra sức kêu gọi nhà cầm quyền châu Âu từ chối thông qua các điều luật này.

Add Comment